Je kunt voedselovergevoeligheid indelen in voedselallergie en niet allergische voedselintolerantie. Omdat dit laatste regelmatig voorkomt bij mensen met een allergie zal ik over beide overgevoeligheden wat informatie delen. Overigens kun je hierover heel erg veel op internet vinden, maar zorg wel dat je kritisch bent m.b.t. alle informatie. Het spreekt elkaar nogal eens tegen.

Diëtist

Als de arts vaststelt dat er sprake is van voedselovergevoeligheid, is een verwijzing naar een diëtist gewenst. De diëtist geeft aan hoe bepaalde voedingsmiddelen kunnen worden vermeden zonder dat er een tekort aan voedingsstoffen ontstaat.

Voedselallergie

Bij een voedselallergie maakt het afweersysteem specifieke antistoffen aan tegen eiwitten die in de voeding voorkomen. Eiwitten die allergische reacties kunnen opwekken, worden ook wel allergenen genoemd. Bekende allergenen zijn bepaalde eiwitten in koemelk of noten.

Voedselintolerantie

Bij voedselintolerantie is er sprake van een niet-allergische voedselovergevoeligheid waarbij het lichaam ook reageert op bepaalde voedingsmiddelen. Het afweersysteem speelt hierbij echter geen of een onbelangrijke rol. De voedingsmiddelen die hierbij de klachten veroorzaken, worden “triggers” genoemd. Deze “triggers” kunnen van nature voorkomen in voedingsmiddelen, zoals lactose. Ze kunnen ook aan voedingsmiddelen worden toegevoegd, zoals het conserveermiddel sulfiet.

Het is niet eenvoudig om vast te stellen of er sprake is van voedselovergevoeligheid. De klachten kunnen heel verschillend zijn en van persoon tot persoon verschillen. Bovendien kunnen de klachten ook andere oorzaken hebben.

Eliminatiedieet of provocatiedieet

Als de arts vaststelt dat er sprake is van voedselovergevoeligheid, is een verwijzing naar een diëtist gewenst. De diëtist geeft aan hoe bepaalde voedingsmiddelen kunnen worden vermeden zonder dat er een tekort aan voedingsstoffen ontstaat. Om uit te zoeken op welke voedingsmiddelen je reageert kan de diëtist je een eliminatiedieet of een provocatiedieet voorschrijven.

Bij voedselallergie kan het ook zijn dat de arts, in zijn bijzijn, bepaalde voedingsmiddelen test om zo te beoordelen waar je op reageert (provoceren). Als je heftig reageert op een voedingsmiddel kan dit leiden tot een anafylactische shock.

Anafylactische shock

Een anafylactische shock is een levensbedreigende situatie door een allergische reactie in het lichaam. Het kan het gevolg zijn van een allergische reactie op bepaalde voedingsmiddelen zoals pinda of sesam, maar ook medicijnen of wespensteken kunnen een anafylactische shock veroorzaken. Als niet tijdig wordt ingegrepen kan een anafylactische shock dodelijk zijn.

In theorie kan ieder voedingsmiddel een shock veroorzaken. Pinda’s, noten, schaal- en schelpdieren, vis, koriander, knolselderij, sesam, boekweit, melk en eieren worden het meest genoemd als oorzaak. Van deze voedingsmiddelen is slechts een minieme hoeveelheid nodig om een allergische reactie op te roepen.

Klachten  voedselovergevoeligheid

De aard en ernst van de klachten bij voedselovergevoeligheid lopen erg uiteen. Er is voornamelijk sprake van huid-, luchtweg- en maag-darmklachten. Veel van deze klachten kunnen ook andere oorzaken hebben. Het is belangrijk dat de arts alle andere mogelijke oorzaken uitsluit voordat hij voedselovergevoeligheid als oorzaak van de klachten onderzoekt. Soms is het echter overduidelijk dat een specifiek voedingsmiddel de oorzaak van de klachten is. Meer onderzoek is in dat geval niet nodig.

Voedselovergevoeligheid wordt gezien als de oorzaak van bepaalde, op zichzelf staande klachten. Voorbeelden daarvan zijn gewrichtsklachten, chronische vermoeidheid, middenoorontsteking, migraine en het prikkelbare darmsyndroom. De meningen zijn erover verdeeld of voedselovergevoeligheid de oorzaak van deze klachten kan zijn. Uit persoonlijke ervaring ben ik van mening dat het zeker grote invloed heeft. Als ik iets eet waar soja of vetsin in zit heb ik binnen een uur jeuk, gewrichtsklachten en voel ik me alsof ik drie nachten heb doorgefeest.

Voedingsmiddelen

Natuurlijk is het belangrijk dat er door een erkend arts eerst een gedegen diagnose wordt gesteld. Wel kun je zelf al veel bereiken als je biogene aminen en histaminevrijmakers in voedingsmiddelen vermijdt. Hiervan heb ik een overzicht van voedingsmiddelen die afgeraden worden en voedingsmiddelen die je zonder problemen kunt eten bijgevoegd onder deze LINK. Let wel op: het kan zijn dat er toch precies dat ene voedingsmiddel tussen staat waarop jij toevallig wel reageert. Het betreft een algemene lijst die niet op een specifieke persoon is afgestemd !

Nog even op een rijtje het verschil tussen allergie en intolerantie. (tabel van wikipedia)

Allergie Intolerantie
Het immuunsysteem is geactiveerd Het immuunsysteem is niet direct  betrokken
Heeft een gering aantal veroorzakers De veroorzakers zijn zeer  divers
Reacties treden over het algemeen snel na inname van het voedingsmiddel op. Binnen enkele minuten tot uren Verschijnselen treden meestal geruime tijd na inname op
Na sensibilisatie is een eenmalige, geringe hoeveelheid van het allergeen voldoende om een snelle en heftige reactie te veroorzaken Grote hoeveelheden of regelmatige inname van de veroorzaker zijn vaak noodzakelijk
Klachten zijn doorgaans eenduidig te relateren aan de allergie Klachten zijn doorgaans niet zo makkelijk in verband te brengen met een bepaalde oorzaak. Oorzaak is vaak onduidelijk.
Kan levensbedreigend zijn Is niet levensbedreigend
Het klachtenbeeld blijft bij hetzelfde allergeen constant De reactie op de veroorzakende stof kan nogal wisselen, afhankelijk van toestand of omstandigheden van de persoon